Dzisiaj porozmawiamy sobie o postaciach podróżujących między różnymi światami.

Od razu uprzedzam, że nie jest to oficjalne tłumaczenie: w oryginale mówimy o worldhopping oraz worldhoppers, co tłumaczę odpowiednio jako światoskakanie i światoskoczków. Jeśli masz jakiś lepszy pomysł na tłumaczenie, to nie krępuj się i podrzuć w komentarzach 🙂

Zalecam przeczytać najpierw o Trzech Krainach, a przynajmniej o Krainie Umysłu. Więcej o niej będzie w innym artykule, ale tyle nam na razie wystarczy.
Światoskoczek to osoba, która podróżuje między różnymi światami za pomocą Cieniomorza (możliwa jest też teleportacja między planetami… ale nic więcej o tym nie wiemy. Jak dotąd z teleportacją zetknęliśmy się tylko na Sel). Znane są nam dwa sposoby na pełne przeniesienie się do Krainy Kognitywnej – pierwszy to przejście przez prostopadłość, zazwyczaj związaną z Odpryskiem, a drugi to użycie Mocy Przenoszenia, dostępnej Przenosicielom i Kształtującym Wolę, aby stworzyć niewielką prostopadłość i prześlizgnąć się między Krainami.

Większość znanych nam prostopadłości jest związanych z Odpryskami, z tego powodu są czasem nazywane Sadzawkami Odprysku – jest to duże skupisko Inwestytury dostrojonej do jednego z Odprysków, która przebija Krainy, w efekcie tworząc punkt przejścia między Krainami.

Prostopadłości

Sel

Jezioro w Elantris jest Sadzawką Odprysku, prawdopodobnie Oddania – nie jest to potwierdzone, ale wszystko na to wskazuje.

Scadrial

Studnia Wstąpienia – Sadzawka Zachowania. Zazwyczaj nie była używana przez światoskoczków z powodu niebezpieczeństwa związanego z uwięzionym Zniszczeniem.

Czeluście Hathsin – Sadzawka Zniszczenia. Znajdowała się pod Czeluściami – to właśnie dlatego formowało się tam atium. Hoid wspomina, że Czeluście były ważne w interplanetarnym systemie handlowym; były tam też łodzie, co czyniło Czeluście dużo łatwiej dostępnymi od Studni Wstąpienia.

Sadzawka Harmonii – po Katacendre zarówno Studnia Wstąpienia jak i Czeluście Hathsin przestały istnieć, więc logicznym wnioskiem jest, że Harmonia ma swoją prostopadłość.

Roshar

Jezioro na Szczytach Rogożerców – jest to (prawie na pewno) Sadzawka Pielęgnacji. Skała wspomina, że są zabójcze dla obcych; tak naprawdę ludzie, którzy w nich „toną”, przemieszczają się do Cieniomorza.

Prostopadłość Honoru – wiemy o niej, że się porusza. Przypuszcza się, że znajduje się w arcyburzy i związana jest z Ojcem Burz.

Tren

Niestety, odwiedziny na tej planecie są trudne, gdyż nie ma stabilnej prostopadłości – jedynie bardzo niestabilne, których nie da się łatwo przewidzieć, a ich pochodzenie jest dość makabryczne.
Bezkres Magii, s. 400

Spekuluje się, że są powiązane z widmami.

Pierwsza od Słońca

Oko Patjiego jest prostopadłością, ale to naturalna manifestacja i na mniejszą skalę niż te powiązane z Odpryskami.

Lista światoskoczków

Khriss

Pochodzi z Cieniostrony Taldainu. Jest uczoną zajmującą się badaniami Cosmere; być może jest najlepiej zorientowaną osobą w tych sprawach. Jest autorką Ars Arcana oraz esejów omawiających systemy planetarne (które możemy przeczytać w Bezkresie Magii).

Wierzy w wolność informacji, tak więc odpowie na pytania zarówno Hoida, jak i Siedemnastego Odprysku. Generalnie pomoże każdemu, o ile uzna ich cele za dobre dla Cosmere. Hoid ma o niej dobre zdanie.

Wraz z Nazhem pojawia się w Krainie Umysłu Scadrial, gdzie znajduje ich Kelsier po uwolnieniu ze Studni.
Później kradnie taniec Waxowi w Nowym Seran, aby wypytać go o szczegóły dotyczące działania jego mocy i ich interakcji z prawami fizyki.
Najprawdopodobniej jedno z ogłoszeń w gazecie odnosi się do niej i do Nazha.

Nazh

Pochodzi z Trenu. Jego pełne imię to Nazrilof (choć nie jest to jego oryginalne imię). Pracuje dla Khriss jako swego rodzaju specjalny agent, który zbiera dla niej różne rzeczy (jak się wydaje, głównie mapy). Jego ślad można znaleźć na większości map i ilustracji – jest szczególnie aktywny w Archiwum.

Po raz pierwszy mamy okazję go widzieć, kiedy Skała wyrzuca go (udającego żarliwca) z koszar mostowych. Oprócz tego pojawia się wraz z Khriss w Krainie Umysłu Scadrial, gdzie daje Kelsierowi swój nóż.
Później możemy o nim w przeczytać w historii w gazecie w Żałobnych Opaskach. Oprócz tego najprawdopodobniej jedno z ogłoszeń w gazecie odnosi się do niego i do Khriss.

illo_mb_secret_history

Czyste Jezioro

W Czystym Jeziorze (Interludium I-1, Droga Królów) pojawia się trzech światoskoczków z Siedemnastego Odprysku, którzy szukają Hoida. Są to Demoux, Galladon i Baon. Ishikk przezywa Demoux Myślicielem, Galladona – Zrzędą, a Baona – Bezpośrednim.
Co ciekawe, w pewnym momencie trójka rozmawia między sobą, używając imion, które Ishikk uznaje za fałszywe; do Baona zwracają się Vao, a do Demoux zwracają się Temoo, co każe podejrzewać, że imiona są prawdziwe – tylko zniekształcone przez obcy język, w jakim się porozumiewają. Scadriańskie imiona są inspirowane niemieckim oraz francuskim – Demoux wymawia się z francuska jako coś na kształt Demu, a Temoo wymawiane z angielska brzmi Temu. Również Baon i Vao wyglądają podobnie.

Pod koniec Słów Światłości Dalinar dowiaduje się o zarazie w Czystym Jeziorze – tak naprawdę to przeziębienie przywleczone na Roshar przez tę trójkę; jako że normalnie Rosharanie są bardzo zdrowi z powodu dużych ilości Inwestytury swobodnie latającej po Rosharze, to nagłe zachorowania objawiające się katarem urastają do rangi epidemii.

Demoux

Tak jak większość Siedemnastego Odprysku, używa metody która bardzo spowalnia starzenie, ale nie powstrzymuje go całkowicie.

Galladon

Uważny czytelnik mógł domyślić się jego tożsamości z powodu wyglądu jak i charakterystycznych dla niego konstrukcji językowych. Pod koniec wypowiada również zdanie we własnym języku, gdzie można rozpoznać kayana – słowo z duladelskiego oznaczające „szalony” bądź „szaleństwo”.
Brandon zwraca uwagę, że Galladon nie używa żadnych mocy, a jego skóra nie świeci.

Baon

Uważny czytelnik nie mógł domyślić się jego tożsamości, ponieważ Baon występuje w Białym Piasku 🙂

Duchokrwiści

Mraize

„Mraize” to tytuł, nie jego imię; jest Thayleńczykiem. Jego babskiem jest Iyatil.
Odwiedził kilka planet pod ścisłym nadzorem swojego babska.

O jego kolekcji osobliwości można przeczytać tutaj.

Iyatil

W pewnym sensie pochodzi z trzech miejsc. Aktualnie żyje na Rosharze, urodziła się w Srebrnoświetle, a jej lud pochodzi z południowego Scadrial. Biorąc pod uwagę jej „łowczy” sposób myślenia – który z łatwością można dostrzec również u jej ucznia – oraz fakt, że jej maska wygląda, jakby wrastała jej w twarz, można przypuszczać, że jej lud to Łowcy, którzy noszą jedną maskę aż do osiągnięcia dorosłości, po czym zmieniają ją na drugą, której już nie zdejmują i która w końcu wrasta im w twarz.

Pozostali

Aslydin

Żona Demoux, członkini Siedemnastego Odprysku. Obecnie zajmuje się swoimi własnymi zadaniami.

Felt

Jeden z najtrudniejszych światoskoczków do wypatrzenia – pojawia się dosłownie na moment w Słowach Światłości (strony 866,868) jako zwiadowca, który raportuje Shallan o okrągłym płaskowyżu.
Jest to jedna z dwóch rzeczy jakich nawet Peter Ahlstrom, asystent Brandona nie wyłapał – zasugerował jakieś bardziej vorińskie imię dla zwiadowcy, na co padła odpowiedź, żeby zajrzał do Z Mgły Zrodzonego ;D

Felt to trzeci syn bardzo mało znaczącego szlachcica. Pracował jako szpieg rodu Venture – Elend wykorzystał go do szpiegowania Valette, potem podczas oblężenia Luthadel dowiedział się, jak zatruwane było jedzenie w mieście; po uwolnieniu Zniszczenia na rozkaz Elenda pilnował magazynu z zapasami Ostatniego Imperatora na wschodzie.

Krew Nocy

Nasz ulubiony psychopatyczny miecz przybył na Roshar wraz z Vasherem, o którym za chwilę.

warbreaker cover full

Pięcioro Uczonych

Wiemy, że przynajmniej niektórzy z nich odwiedzili światy, które przeszły już przez rewolucję przemysłową – stąd też podłapali metodę naukową.
Są uznawani za jednych z pionierów badania cosmere.

Vasher

Jeszcze w czasach przed Wielowojniem i stworzeniem Krwi Nocy odwiedził Roshar.
Obecnie żyje na Rosharze, ukrywając się pod imieniem Zahel. Na Rosharze bezpańska Inwestytura cyklicznie pojawia się z arcyburzą, więc jako Powracający może się bardzo łatwo żywić w przeciwieństwie do Nalthis, gdzie było to znacznie trudniejsze. Było to jednym z głównych powodów jego przybycia na Roshar.
Próbował wykorzystać Burzowe Światło do Rozbudzania, ale nie udało się. Nie wymyślił, jak to zrobić.

Rozdzielenie z Krwią Nocy nastąpiło na Rosharze, jeszcze przed akcją Drogi Królów; wiemy tylko, że się pokłócili (albo coś w tym stylu). Vasher tęskni za nim i czuje się za niego odpowiedzialny.

Wiemy, że odwiedził mniej niż sześć planet.
Wie o Hoidzie (nazywa go „Kurz”), ale nie zna całej historii.

Shashara

Wiemy tylko, że opuściła Nalthis; nie wiemy, gdzie była.

Denth

Nie podróżował zbyt wiele, ale spędził dużo czasu na Rosharze.

Nieznani

Terrisanka w Rozjemcy
Nieznana liczba kandra (kiedy pierwszy raz wypłynęła informacja o światoskoczku kandra, 17th Shard ochrzcił go lub ją WalDo 🙂 Jednakże teraz wiemy że jest ich więcej)
Nieznana liczba Rosharan

Grupy

Ire

Grupa, z którą zetknęliśmy się po raz pierwszy w Tajnej Historii. Ich nazwa pochodzi od Aonu Ire, który oznacza czas lub wiek.

Ire są bardzo, bardzo, bardzo starzy. Nie wiemy, czy to oznacza, że są starsi od Reodu czy nie (osobiście podejrzewam, że są starsi). Skonstruowanie fortecy w Krainie Kognitywnej i rurociągu doprowadzającego Dor oraz stworzenie urządzenia pozwalającego na Związanie z Odpryskiem w celu Wstąpienia wskazują na znaczące zaawansowanie w Teorii Krain.

Siedemnasty Odprysk

Wyznają politykę nieinterwencji. Uważają, że Odpryski rozdzieliły się nie bez powodu i chcą, żeby tak pozostało. Ich poglądy różnią się radykalnie od poglądów Vashera.
Ścigają Hoida, ponieważ obawiają się że jego cele są sprzeczne z ich (nie bez powodu).

Srebrnoświatło

Jest to miasto światoskoczków, istniejące całkowicie w Krainie Umysłu. Na chwilę obecną nie wiemy o nim zbyt wiele. Khriss w swoich esejach wspomina o uniwersytetach Srebrnoświatła.
Mapa gwiazd, którą możemy podziwiać na wewnętrznych okładkach Bezkresu Magii, wisi w Srebrnoświetle.

Iriali

Nie są rodowitymi Rosharanami. Jednak musieli przybyć na Roshar bardzo dawno temu – Iri było jednym ze Srebrnych Królestw.

To wszystkie znane nam prostopadłości i światoskoczkowie (z wyjątkiem jednego, któremu poświęcę w przyszłości cały artykuł). W międzyczasie zapraszam do komentarzy (i przypominam o wrzucaniu swoich propozycji co do tłumaczenia).

  • Sprzedam_odpryski

    Kandra też są światłoskoczkami?
    Swoja droga ciekawie wyglądała by tak walka pełnego odpryskowegozwłaszcza z TenSoonem który ma 2 pary kolców. On ze swoją regeneracja byłby niezabijalny ostrzem, wiec rekacja ludzi mogła bybyć ciekawa.
    ps. Jak wplywa ostrze odprysku na kolec hematurgiczny lub metalmysli?

    • http://drogakrolow.pl/ Odpryskowy

      Tak.

      Kandra nie są nieśmiertelni, nie mają też zdolności samoleczenia (w sensie magicznym). Po prostu mogą dowolnie kształtować swoje ciała.
      A Ostrza Odprysku nie ranią ciała…

      Tak w ogóle, to TenSoon nie nosi już czterech kolców. W Cieniach Tożsamości Wax widzi linie stali jego kolców i są ich dwie.

      Przy cięciu Ostrzem kolca bądź metalmyśli będzie wyczuwalny pewien opór, ale to tyle.

  • Złocisty

    Krew Nocy w Nalthis gdy ktoś nim walczy „zużywa” Oddechy tej osoby. Czy na Rosharze zamiennkiem „paliwa” jest burzowe światło?

    • http://drogakrolow.pl/ Odpryskowy

      tak. Ogólnie rzecz biorąc Krew Nocy pochłania Inwestyturę. Zarówno Oddechy jak i Burzowe Światło są Inwestyturą. Analogicznie Allomanta mógłby karmić go paląc metale albo Feruchemik sięgając do metalmyśli.

      • Złocisty

        i analogicznie w sytuacji gdy zabrkanie Oddechow,gdy świetlistemu skończy sie burzowe światło/ allomancie skończy się metal to Krew Nocy go zabije?

        • http://drogakrolow.pl/ Odpryskowy

          tak.

          • Złocisty

            mam jeszcze kilka pytań ale juz nie bd Cb męczył 😀

          • http://drogakrolow.pl/ Odpryskowy

            Wkrótce będzie okazja, żeby to zrobić 😉

      • Kanrei

        Czy w przypadku Feruchemików to jest potwierdzone że mogliby używać Nightblood sięgając do metalmyśli?

        Bo z tego co pamiętam, to tam zmagazynowany atrybut nie jest Inwestyturą a niewielkie ilości Inwestytury są używane tylko do konwersji atrybutu z/do ciała i do/z metalmyśli.

        Jeśli to by wystarczyło, to teoretycznie również Feruchemik który aktywnie umieszcza atrybut w metalmyśli powinien móc użyć Nightblood, bo występuje dostęp do Inwestytury.

        • http://drogakrolow.pl/ Odpryskowy

          napełnione metalmyśli są Napełnione (dlatego właśnie nienawidzę tego tłumaczenia) Inwestyturą. Więc jak sięgasz, to następuje przepływ Inwestytury z metalmyśli do ciała.

          • Kubson03

            Zatem skąd bierze się Inwestytura zmagazynowana w metalmyślach? Sam Feruchemik ma określoną ilość Wewnętrznej Inwestytury (Innate Investiture, nie znam tłumaczenia), a z tego co wiem, może napełniać nieograniczoną ilość metalmyśli bez żadnych uszkodzeń dla jego duszy.

          • http://drogakrolow.pl/ Odpryskowy

            Innate to Wrodzona 😉

            nie do końca wiemy, jak działa Feruchemia (przynajmniej z punktu widzenia Teorii Krain). Feruchemik pozbawia się jakiejś cechy, np. szybkości a stalmyśl się napełnia, w efekcie zawierając Inwestyturę.

            Nawet kiedy magazynuje Duchowe atrybuty (czyli aluminium, duraluminium, chrom, nicrosil) to przecież nie pozbawia się permanentnie fragmentów swojej duszy.

            Mam teorię, która mniej więcej to wyjaśnia jak ta Feruchemia działa, ale od ponad roku jakoś nie mam czasu jej dopracować :V

          • Kanrei

            Hmm, muszę poszukać WoBa którego kiedyś widziałem, a który jeśli dobrze pamiętam sugerował że Inwestytura jest używana do konwersji i są tam jej bardzo małe ilości.
            Mogłem coś pomieszać też.

          • Kanrei

            Ok, znalazłem ten WoB
            Interview: Apr 23rd, 2016

            Brandon Sanderson RAFOlympics at JordanCon 8 (Verbatim)

            Ted Herman

            So for the Old Magic, in this classification system of end-positive, end-neutral, and end-negative, where would that fall under?

            Brandon Sanderson

            So, almost every magic in the Cosmere is end-positive,
            almost every magic is relying upon an external source of Investiture to
            power it. So that is mostly more relevant to Scadrial than anywhere
            else, because that concept is how I’m dealing with things like the laws
            of thermodynamics, and even what they call end-neutral is relying a
            little bit on the power of Investiture to facilitate. So even an
            end-neutral magic system as they define it on Scadrial is not actually
            end-neutral. What you put in you get out, but the power is facilitating
            that transfer. So that phrasing is kind of a….uh…Take that as a
            science on Scadrial that does not extrapolate well, and may not even be
            100% accurate. […] I look at it as, is there an Investiture externally
            powering the magic, and if you look at Allomancy, yes it is. You are
            drawing that power out. Feruchemy, you are putting Investiture in from
            your own body, it’s your energy transferring to Investiture, which is
            then stored, which you are then drawing out, and things like that. But
            that changing forms is facilitated by the magic. Whereas when you’re
            stealing stuff with – You could look for instance at the magic on
            Nalthis, you could look at that one as being, as kind of working as
            end-negative, meaning “I am taking it away from someone else”, or
            end-positive depending on if you’re the one receiving it or not. So
            again, it’s a phrasing that could be useful as a tool but doesn’t scale
            well to the other magics.

            I nadal nie jestem pewny czy to co się wyciąga z metal myśli, co trafia do Feruchemika to Inwestytura (która może być zasilić Nightblood), czy już przekonwertowany atrybut.

  • Lobsang

    Możliwe, że coś mi umknęło albo po prostu już o tym zapomniałem, mógłby mi ktoś powiedzieć co to za Siedemnasty Odprysk?

  • Hari

    Zastanawiam się, ile Siedemnasty Odprysk tak naprawdę wie o Hoidzie i jakimi środkami dysponują. Wiemy, że ścigają Hoida, ale jak właściwie zamierzają go schwytać, zmusić do zaprzestania swoich działań? No bo zwykłe argumenty raczej nie wystarczą.
    Co mogłoby zrobić Hoidowi tych trzech z Czystego Jeziora, gdyby go tam znaleźli? Nie wiem nic o Baonie, ale na Rosharze powinien chyba mieć spore problemy z użyciem magii pochodzącej z Taldainu, Galladon prawdopodobnie też nie ma dostępu do swoich zdolności z Sel. Demoux niby jest Mglistym atium, ale nie wiem, skąd miałby je tam wziąć.
    Nie wiemy co dokładnie potrafi Hoid, ale to co już pokazał powinno spokojnie wystarczyć, żeby bez najmniejszych problemów im uciec.

    • http://drogakrolow.pl/ Odpryskowy

      Hoid też się nad tym zastanawia: „Gonią mnie. Twoi przyjaciele z Siedemnastego Odprysku, jak przypuszczam. Sądzę, że się zgubili, podążając za fałszywym śladem, który im pozostawiłem. Tak jest lepiej dla nich. Wątpię, by mieli pojęcie, co ze mną zrobić, gdyby jednak mnie pochwycili.”

      Frost (Szron?), adresat tego listu i nadawca odpowiedzi jest starszy od Hoida i z treści Listów można wnioskować, że się przyjaźnią bądź przyjaźnili. Być może pełen zakres mocy Hoida nie jest mu znany, ale podejrzewam, że jest nieźle zorientowany.

      • Hari

        Czyli że faktycznie gonią go bezcelowo albo mają coś, o czym Hoid nie wie. Mało prawdopodobne, ale jednak. Znają Frosta, a on zna Hoida, więc powinni mieć jakieś pojęcie, na kogo się porywają…
        Może w Dawcy coś się rozwinie w tej kwestii.

  • Cesarz-Imperator

    A co z Joshinem Yomenem i Mi’chelle Yomen ze Stopu Prawa oraz Frostem. To też światoskoczkowie, ale o nich nie napisaliście.

    • http://drogakrolow.pl/ Odpryskowy

      Joshin i Mi’chelle Yomen to cameo założycieli forum 17thShard. Uznałem, że nie są ważni dla fabuły.

      Nic nie wiadomo mi o tym, żeby Frost nie jest światoskoczkiem.

      • Cesarz-Imperator

        Frost jest światoskoczkiem. Można do tego dociec na logikę. Urodził się na Yolen, a Yolenu nie odnalazła nawet Khriss (wspomina o tym w Sekretnej Historii). Jest bardzo mało prawdopodobne, żeby Siedemnasty Odprysk nie tylko odnalazł to czego Khriss (kobiecie, która o cosmere wie więcej niż sam Hoid) nie udało się. Nie tylko odnaleźć, ale również to przed nią zataić. Tak więc z Listu wynika, że Frost ma powiązania z Siedemnastym Odpryskiem, a jak mógłby je mieć nie opuszczając Yolenu, a skoro opuścił Yolen musi być światoskoczkiem. Do tego doskonale się orientuję o obecnej sytuacji w całym cosmere. Wie o strzaskanych Odpryskach, uwięzieniu Odium i zapewne wielu innych bieżących sprawach. Raczej nie można się tego dowiedzieć siedząc na jednej planecie no chyba, że słucha się światoskoczka, a światoskoczkowie Yolenu nie odnaleźli. Do tego najstarsza istota w całym cosmere, starsza nawet od Odprysków i Hoida, świadoma wielu tajemnic cosmere i Odprysków przez tyle tysięcy lat nie nauczyła się światoskania. Bardzo mało prawdopodobne.

        • http://drogakrolow.pl/ Odpryskowy

          Ale Frost dalej siedzi na Yolen… źródło: http://www.theoryland.com/intvmain.php?i=1178#16

          Zresztą, korespondencja między nim a Hoidem jakoś do niego dociera, czyli ktoś musi je mu dostarczać. To, że Khriss nie znalazła Yolen nie oznacza, że nikt go nie odwiedza.
          Co do tego, że Frost nie nauczył się światoskakania… może po prostu nie chce się ruszać ze swojej planety, może z jakichś powodów nie może, może go coś tam trzyma? Bardzo mało wiemy o Yolen.